رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، در اظهاراتی تازه خواستار خروج از وضعیت "بنبست" در روابط این سازمان با ایران شده است. این درخواست در شرایطی مطرح میشود که مذاکرات غیرمستقیم میان ایران و آمریکا در عمان در جریان است و ایران نیز انتقاداتی جدی نسبت به رویکرد آژانس و شخص گروسی در پرونده هستهای مطرح میکند. تاکید گروسی بر آمادگی بازرسان برای نظارت بر "اماکن مهمتر" نشاندهنده پیچیدگی و اهمیت بالای این پرونده در صحنه بینالملل است.
فراخوان گروسی برای پایان دادن به بنبست هستهای ایران
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، رافائل گروسی، در گفتوگویی با شبکه «روسیه-۲۴» صراحتاً خواستار خروج از «بنبست» موجود در روابط هستهای ایران و آژانس شده است. این مقام ارشد بینالمللی که پیشتر نیز بارها بر اهمیت شفافیت و دسترسی کامل بازرسان به سایتهای هستهای ایران تاکید کرده بود، وضعیت کنونی را نامطلوب ارزیابی میکند. به گفته او، بازرسان آژانس در حال حاضر تنها در «برخی از سایتهای کوچکتر» مشغول به کار هستند، اما آژانس آمادگی کامل دارد تا نظارتهای خود را به «اماکن مهمتر» گسترش دهد. این اظهارات در بحبوحه تلاشهای دیپلماتیک برای احیای توافق هستهای و کاهش تنشها، وزن قابل توجهی دارد.
ابهامزدایی از «جنگ ۱۲ روزه» و ریشههای بنبست هستهای ایران
گروسی در بخشی از سخنان خود به عبارتی غیرمعمول اشاره کرده و گفته است: «لازم است ما از بنبستی که بعد از جنگ ۱۲ روزه در آن گیر کردهایم خارج شویم.» اشاره به «جنگ ۱۲ روزه» در زمینه هستهای ایران، عبارتی است که در ادبیات رسمی بینالمللی و رسانهای کمتر به آن پرداخته شده و میتواند نمادی از یک دوره تشدید تنش دیپلماتیک یا بحران حاد در روابط ایران و آژانس باشد که به کاهش سطح همکاریها منجر شده است. از زمان خروج آمریکا از برجام در سال ۲۰۱۸ و کاهش تعهدات هستهای ایران در پاسخ به تحریمها، روابط ایران و آژانس با چالشهای فزایندهای روبرو شده است. ایران با محدود کردن دسترسی بازرسان به برخی تجهیزات نظارتی و سایتها، عملاً نظارت آژانس را در پارهای از موارد با محدودیت مواجه کرده است که به تعبیر گروسی، این شرایط به یک «بنبست هستهای ایران» بدل شده است.
آمادگی بازرسان و انتظارات از برنامه هستهای ایران
تاکید گروسی بر آمادگی بازرسان آژانس برای اعزام به ایران و بازدید از «اماکن مهمتر» پیام روشنی در پی دارد. این درخواست در حالی مطرح میشود که آژانس بارها نسبت به عدم شفافیت کامل ایران در خصوص برخی ابهامات هستهای و دسترسیهای محدود انتقاد کرده است. «اماکن مهمتر» میتواند شامل سایتهایی باشد که فعالیتهای هستهای در آنها صورت میگیرد و اطلاعات و دسترسی به آنها برای راستیآزمایی ماهیت صلحآمیز برنامه هستهای ایران حیاتی است. این شامل:
بازرسیهای سرزده از سایتهای اعلامنشده
دسترسی به اطلاعات مربوط به تولید سانتریفیوژها و قطعات کلیدی
آژانس معتقد است که برای اعتمادسازی کامل، ایران باید به پروتکل الحاقی و سایر تعهدات شفافیتساز بازگردد.
نقش مذاکرات عمان و چشمانداز گشودن بنبست هستهای ایران
اظهارات گروسی در حالی بیان میشود که گزارشها از برگزاری مذاکرات غیرمستقیم میان ایران و آمریکا در عمان حکایت دارد. این مذاکرات که با هدف گشودن گرههای موجود در پرونده هستهای و رفع تحریمها صورت میگیرد، میتواند زمینهساز تغییر در روابط ایران و آژانس نیز باشد. آژانس بینالمللی انرژی اتمی، به عنوان نهادی فنی و نظارتی، همواره تاکید کرده است که بازگشت همه طرفها به میز مذاکره و دستیابی به یک توافق سیاسی برای بازگرداندن دسترسی کامل بازرسان به ایران ضروری است. این مذاکرات میتوانند در راستای اهداف زیر پیش بروند:
تاکید آژانس بر بازگشت همه طرفها به میز مذاکره
لزوم توافقی که دسترسی کامل بازرسان به ایران را فراهم کند
انتقادات ایران از آژانس: چالشهای پیش روی رافائل گروسی
مقامهای ایرانی بارها از رافائل گروسی به دلیل آنچه که "سوگیری" و "سیاسیکاری" در پرونده هستهای میخوانند، انتقاد کردهاند. این انتقادات عمدتاً به گزارشهای آژانس مربوط میشود که ایران آنها را فراتر از وظایف فنی آژانس و تحت تاثیر فشار برخی کشورها میداند. این عدم اعتماد متقابل، خود به یکی از عوامل تشدید بنبست هستهای ایران تبدیل شده است. برای حل و فصل مسائل، نیاز به یک رویکرد فنی و بیطرفانه از سوی آژانس و همچنین آمادگی ایران برای همکاریهای شفاف و کامل است تا نگرانیهای هر دو طرف مرتفع شده و راه برای احیای یک توافق پایدار هموار گردد.
مطالب مرتبط
- نحوه خوابیدن بعد از جراحی لیفت صورت | عوارض به پهلو خوابیدن
- استان همدان در استفاده از پابند الکترونیکی پیشروی کشور است
- تکمیل مسیر ریلی چابهار تا ۴۵ روز آینده
- نحوه خوابیدن بعد از جراحی لیفت صورت | عوارض به پهلو خوابیدن
ریحانه قیاسی، یکی از خبرنگاران پرتلاش و بااستعداد مجله خبری است که با نگاهی دقیق و تحلیلی، به پوشش رویدادهای مهم میپردازد. او با تخصص در حوزههای فرهنگی و اجتماعی، و…همواره سعی دارد تا با گزارشهای عمیق و مصاحبههای تأثیرگذار، صدای اقشار مختلف جامعه باشد.
دقت، پشتکار و علاقه فراوان ریحانه به کارش، او را به یکی از اعضای کلیدی تیم تحریریه تبدیل کرده است. او با قلمی روان و حرفهای، به بررسی مسائل روز میپردازد و مقالاتش همواره مورد توجه خوانندگان قرار میگیرد.